Videot kryesore
Partia Socialdemokrate (PSD) protestoi kundër kryetares së Dhomave të Specializuara, Ekaterina Trendafilova, duke hedhur flakadanë që krijuan tym të madh pranë një hoteli në Prishtinë, ku ajo po mbante takim me shoqërinë civile. Më pas aktivistët kanë hedhur gaz lotsjellës në drejtim të pjesëtarëve të Policisë së Kosovës. Policia arrestoi disa prej anëtarëve të kësaj partie, e cila nuk përfaqësohet në Kuvendin e Kosovës, mes tyre edhe kryetarin Dardan Molliqaj.
“Pothuaj 90 për qind e vendeve të OECD e kanë të legalizuar këtë. Vendet e OECD janë vende me standard perëndimor sot në botë. Këto vende kanë të legalizuar tashmë kanabisin jo vetëm për qëllime mjekësore dhe industriale, por shumica prej tyre edhe për qëllime rekreative, kështu që nuk ka nevojë për studime shumë të thelluara në këtë pikë”.
Kështu deklaroi ministri i Brendshëm, Bledi Çuçi ku u pyet në lidhje me legalizimin e kanabisit në Shqipëri, nëse qeveria kishte ndërmarrë ndonjë studim mbi efektet sociale dhe ekonomike që mund të sjellë ky vendim.
Ministri iu referua vendeve anëtare të Organizatës për Zhvillim dhe Bashkëpunim Ekonomik (OECD) si shembull. Por, as shifra e dhënë prej tij për rreth 90 për qind të tyre që kanë legalizuar kanabisin për qëllime mjekësor dhe as pjesa kur thotë se shumica e këtyre vendeve kanë legalizuar kanabisin për përdorim rekreativ nuk është e saktë.
Organizata përbëhet nga 38 vende, që nga Japonia në Lindje, deri te Kili në Perëndim. Politikat e ndërmarra nga secili shtet anëtar i organizatës ndryshojnë dhe janë komplekse, që nga ato më liberalet, deri te ato më konservatoret.
Si shembull, kanabisi lejohet të konsumohet në Holandë, por jo të kultivohet e tregtohet. Në Kili lejohet kultivimi për qëllime vetjake, por jo për treg. Japonia ndalon plotësisht si kultivimin, ashtu edhe konsumin, ndërsa Hungaria ka ligjet më të ashpra, duke e përfshirë kultivimin dhe konsumin e kanabisit në të njëjtën shkallë të narkotikëve si heroina.
Larmishmëria e mënyrës se si po menaxhojnë vendet e OECD kanabisin është e madhe. Por, nga 38 vende anëtare të OECD, vetëm gjashtë prej tyre e kanë të legalizuar konsumin vetjak dhe dy të tjera e kanë të dekriminalizuar këtë vepër dhe e ndëshkojnë vetëm me gjobë.
Vendet ku lejohet konsumi janë Belgjika, Holanda, Spanja, Kanadaja, Kili, Portugalia dhe Meksika, ndërsa në Itali dhe Luksemburg konsumimi dhe posedimi në sasi minimale është i dekriminalizuar, por ndalohet në publik dhe gjobitet.
Mes vendeve anëtare, SHBA është rasti më kompleks. Ligji federal ndalon si kultivimin, ashtu tregtimin edhe konsumin vetjak të kanabisit, qoftë mjekësor, qoftë rekreacional. Por, përmes një memoje të 2013-s, Departamenti i Drejtësisë i hapi rrugë kultivimit për qëllime mjekësore dhe rekreacionale. Në këtë dokument udhëzohej se administrata federale do të toleronte fenomenin me kusht që te vendet të cilat e legalizonin të mos shkaktonte rritje të kriminalitetit.
Ndërkohë, 14 vende nga 38 vende anëtare të OECD (si Gjermania, Franca, Suedia), ose rreth 36 për qind e tyre e ndalojnë plotësisht kanabisin, 16 lejojnë kultivimin e kanabisit për qëllime mjekësore. Bashkë me gjashtë vendet që e kanë të legalizuar dhe dy që e kanë dekriminalizuar, shifra e vendeve që kanë politika liberale ndaj kanabisit shkon në rreth 64 për qind, pra shumë larg 90 përqindëshit që thotë ministri Çuçi.
Zgjidhja me ligj që u kanë dhënë vendet ndryshon nga rasti në rast, ndërsa se çfarë mase do të lejojë ligji që po mendon qeveria shqiptare për legalizimin e kanabisit mbetet shpejt për të folur. Por, ministri i Brendshëm, Bledi Çuçi dha disa detaje.
“Ne do t’i përgjigjemi miratimit që morëm nga këshillimi kombëtar për ta legalizuar kanabisin për qëllime mjekësor dhe industriale dhe këtë do ta bëjmë me një ligj të posaçëm. Ky ligj do të përcaktojë rregulla shumë strike për mënyrën se si do të mbillet, kush do ta mbjellë dhe si merret licenca. Ligji do të përcaktojë edhe bashkëpunimin me vendet e tjera të OECD-së. Disiplinimi me ligj do të jetë shumë strik dhe nuk do të ketë fare të bëjë me një hapësirë për çdokënd që do të mbjellë në mënyrë të jashtligjshme kanabisin”, deklaroi ai.
Në përpjekje për të mbrojtur veprimet e Policisë së Shtetit, që ushtroi dhunë ndaj një 15-vjeçari që kishte shkelur rregullat e ndalim-qarkullimit dy javë më parë, Drejtori i Policisë së Shtetit, Ardi Veliu duket se i ka shtuar më shumë telashe vetes.
Veliu paraqiti para Komisionit të Sigurisë një video të dy grave, njëra prej të cilave është me pistoletë në dorë. Ai tha se “nuk po e tregonte këtë video për të marrë në mbrojtje policinë, por për të treguar se nga ç’familje mbërrinte adoleshenti 15-vjeçar”.
“Do iu shfaq një video të mamasë së tij, që të shikoni se nga çfarë familje vjen. Kjo është mamaja e djalit me pistoletë në dorë. Për të thënë se nga çfarë familje vjen. Jo se dua të mbroj policinë, por duhet të jemi realistë dhe të ftohtë në gjykim Duhet të kemi parasysh se çfarë përfaqëson ai djali”, deklaroi Veliu para deputetëve të Komisionit.
Ajo që Drejtori i Përgjithshëm i Policisë së Shtetit nuk sqaroi ishte se videoja që ai tregoi ishte shkëputur nga prapaskenat e xhirimit të një filmi, ku mamaja e 15-vjeçarit, Zaida Çobo ka marrë pjesë si aktore.
Vetë Zaida Çobo e sqaroi më vonë këtë pjesë, madje në rrjetet sociale qarkulluan edhe vide-fragmente nga roli i saj në filmin në fjalë.
Deklarata e Veliut shkaktoi furtunë në internet, ku kreu i Policisë së Shtetit u akuzua se “i bëri gjyqin publik një familjeje” dhe për “rrëmim në jetën personale të një nëne”, që nuk ishte as e kërkuar dhe as e dyshuar për ndonjë krim.
Nga aktivistë e deri tek studiues të shkencave politike në vendin tonë dënuan deklaratën dhe kërkuan dorëheqjen e Veliut.
“Drejtori i Policisë fyeu, denigroi dhe cenoi jetën private të një 15 vjecari. Ai mori në mbrojtje dhunuesit e tij. Shfaqja e drejtorit Veliu ishte jo etike, jo ligjore, jo demokratike. Ai duhet të kërkojë ndjesë familjes dhe publikut. Nëse jo ai meriton reagim & largim sa më parë”, shkruan drejtori i Institutit për Studime Politike, Afrim Krasniqi.
Dorëheqjen e kërkoi edhe Partia Demokratike.
“Sipas këtij qëndrimi kriminal, nëse Ardi Veliut nuk i pëlqej çfarë bëj unë apo ti, atij i lind e drejta të na rrahë fëmijët, pastaj të gërmojë në jetën tonë private, të vjedhë fotot dhe videot tona në rrjetet sociale, siç ka bërë me ato të nënës së djalit, të sajojë me to një histori dhe, në fund, ta bëjë atë publike për të na dhunuar e për të na poshtëruar përsëri”, deklaroi ish-deputetja e PD-së, Orjola Pampuri.
Qeveria shpalli gjendjen e emergjencës energjitike në mbledhjen e jashtëzakonshme që mbajti këtë të premte për të reaguar në lidhje me situatën e krijuar nga rritja e çmimeve në tregjet bërthamore.
“Kemi pasur një mbledhje jashtë rendit për të marrë një vendim, për të deklaruar emergjencën në furnizimin e energjisë elektrike”, deklaroi Kryeministri Edi Rama në përfundim të mbledhjes.
Por, çfarë do të thotë gjendja e emergjencës energjitike?
“Situata e përgjithshme e rritjes së çmimit të energjisë na detyron që të shpallim gjendjen e emergjencës së furnizimit, që i jep Qeverisë mundësinë që të ndërhyjë me instrumente financiare, qoftë me instrumente të natyrës administrative. Sot, me këtë vendim i hapim rrugë edhe ekzekutimit të mëtejshëm të planit të posaçëm për të përballur këtë situatë”, tha Rama.
Plani i detajuar i masave, Rama tha se do të publikohet të shtunën. Para gazetarëve ai nuk foli për rritje çmimi, por e nënkuptoi se çmimet mund të rishikohen, kur tha se Qeveria do të mbrojë konsumatorët familjarë dhe biznesin e vogël nga rritja e cmimit të energjisë.
Se sa e thellë është kriza dhe sa ndikon në ekonominë e vendit, Rama bëri një krahasim.
“Është një situatë shumë e ngjashme nga aspekti i goditjes me situatën e pandemisë, në këtë kuptim të gjithë janë të prekur. Ndryshe nga pandemia, vende të ndryshme kanë karakteristika të ndryshme. Ekspertët mendojnë se kriza do të jetë prezente me kulmin e saj deri në mesin e vitit të ardhshëm. Edhe pas kapërcimit të kulmit, çmimet nuk do të kthehen aty ku ishin më parë. Ajo që na takon është të mbrojmë konsumatorët tanë”, deklaroi Rama.
Rama u kërkoi qytetarëve që të vendosen në pozicionin e shtëpisë së madhe dhe të kuptojnë, sipas tij, krizën që tha se do të zgjasë sipas parashikimve deri në gjysmën e vitit të ardhshëm. Ai u shpreh se në 8 vite, Qeveria e tij nuk ka rritur çmimin e energjisë, me përjashtim të një rasti.
Kryeministri tha se çmimi aktual i shitjes së energjisë për konsumatorët nuk mbulon koston e blerjes.
“E vetmja rritje çmimi që ka ndodhur në vendin tonë i takon 2015, edhe aty jo vetëm që çmimi u vendos në një pikë që nuk e mbulon koston”, u shpreh Rama.