Videot kryesore
Kryeministri Edi Rama e zhvilloi takimin me mbështetësit socialistë nën masa të forta sigurie. Mbërritjes së tij në Shkodër i paraprinë masa të përforcuara sigurie. Dhjetra forca të Policisë së Shtetit u vendosën disa orë para takimit elektoral përgjatë gjithë aksit rrugor Tiranë-Lezhë-Shkodër.
Nga Erion Dervina - “Saint James Palace”, vendi ku 106 vjet më parë Konferenca e Paqes në Londër vendosi për fatet e shqiptarëve në Ballkan, është vetëm 700-800 metra larg sallës së Parlamentit të Mbretërisë së Bashkuar, ku në një nga sallat pritëse Vullnet Silaj dhe grupi i tij po këndojnë në shumëzërësh ngjarjet që u bluan në Konferencë.
Vullneti, në përditshmërinë e tij polic, babai i një shoqes sime dhe burrë shumë interesant në bisedat për folklorin e Jugut, së bashku me të birin shoqëroi verën e kaluar nëpër Labëri Dan Shutt-in, një regjisor anglo-gjerman, i cili punoi për dokumentarin "Washed by the moon".
Kur më treguan për titullin e këtij dokumentari shumë të mirë, që falë Reas- të bijës së Vullnetit, kam patur mundësinë ta shoh që në "inkubator", u mahnita. "Washed by the moon...". Nga vjen si titull, do të pyesni ju?
“Saint James Palace”, vendi ku 106 vjet më parë Konferenca e Paqes në Londër vendosi për fatet e shqiptarëve në Ballkan, është vetëm 700-800 metra larg sallës së Parlamentit të Mbretërisë së Bashkuar, ku në një nga sallat pritëse Vullnet Silaj dhe grupi i tij po këndojnë në shumëzërësh ngjarjet që u bluan në Konferencë.
Vullneti, në përditshmërinë e tij polic, babai i një shoqes sime dhe burrë shumë interesant në bisedat për folklorin e Jugut, së bashku me të birin shoqëroi verën e kaluar nëpër Labëri Dan Shutt-in, një regjisor anglo-gjerman, i cili punoi për dokumentarin "Washed by the moon".
Kur më treguan për titullin e këtij dokumentari shumë të mirë, që falë Reas- të bijës së Vullnetit, kam patur mundësinë ta shoh që në "inkubator", u mahnita. "Washed by the moon...". Nga vjen si titull, do të pyesni ju?
Nga strofa e bukur e këngës labe:
"Labëri, e larë në hënë,
eshtrat sa majë e rrënjë,
malet`ë gushë më gush`,
jashtë borë e brenda prush."
Për Vullnetin, grupin e tij, ison labe dhe dokumentarin "Washed by the moon" punoi një artikull të mirë Hannah Zafiropulos, që u publikua në Calvert Journal, një ndër sitet më interesante e më të lexuara ndër perëndimorë, që duan të njihen me Ballkanin dhe Europën Lindore.
E rrethuar nga flakët dhe me tymin e lëshuar prej tyre që i mbushte mushkëritë, një koala u zvarrit në një pemë gjysmë të djegur dhe prej andej lëshonte thirrjet për ndihmë për t’i shpëtuar ferrit që e rrethonte.
Me këtë përshkrim një grua australiane e identifikuar më vonë me emrin Toni rrëfeu për mediat vendase sesi u gjend përpara një dileme; ose të sfidonte flakët duke rrezikuar edhe jetën e vet dhe të shpëtonte koalan, ose të qëndronte në distancë dhe të shihte sesi flakët merrnin jetën e kafshës së gjorë.
Mes të parës dhe të dytës triumfoi e dytë dhe një pjesë nga veprimi heroik i gruas është filmuar nga partneri i saj, që qëndroi në distancë.
Në videon që qarkullon në internet shihet koala që në përpjekje për t’u ikur flakëve dhe tymit kalon në anën tjetër të një rruge. Por, as në anën tjetër situata nuk është më e mirë. Nga lëvizjet e kafshës shihet se shpuza e lënë pas nga flakët po i digjte këmbët, ndërkohë që më herët flakët kishin lënë gjurmë edhe në gjysmën e trupit të saj.
Fill pasi e largon në një distancë sigurie nga zjarri, çifti që e shpëtoi i ofron për të pirë ujë dhe i lag djegiet e shkaktuara nga zjarri. Mediat australiane thonë se çifti e dorëzoi koalan në një spital veterinar, ku kafsha po merr mjekim për djegiet e pësuar.
Uellsi Jugor në Australi është përfshirë prej ditësh nga zjarre masive, që këtë vit mbërritën shumë më herët. Flakët kanë lënë pesë persona të vdekur dhe kanë shkatërruar me qindra hektarë pyll, që shërbente si habitat i koalave.
Lulzim Basha zhvendosi turin e takimeve me qytetarët dhe bizneset jashtë Tiranës. Kreu i Partisë Demokratike u ndal në qytetin e Durrësit, nga ku bëri një panoramë edhe më të zymtë të gjendjes ekonomike dhe sociale në të cilën ndodhet vendi.
Basha thotë se dhjetëra tregtarë që takoi i treguan për rënien drastike të konsumit dhe për mosmarrjen e asnjë qindarke ndihmë nga shteti, duke faktuar, sipas tij, se dështimet e Edi Ramës po u kushtojnë shumë shtrenjtë qytetarëve, që po varfërohen edhe më shumë.
Opozita thotë se veç kësaj, bizneset po përballen edhe me faturime të rritura të energjisë elektrike dhe të ujit. Sipas Bashës, pronarët e bizneseve të vogla e përkufizojnë si vjedhje vendimin e Qeverisë për faturat aforfe të dritave dhe të ujit.
Sipas njoftimit zyrtar të shpërndarë nga zyra e shtypit e Partisë Demokratike, Basha është takuar edhe me pronarë hotelesh dhe agjencish turistikë, disa prej të cilëve të njohur si mbështetës të Partisë Socialiste.
“Disa prej tyre, të njohur në Durrës si mbështetës të PS, shprehën zhgënjimin për braktisjen e plotë nga qeveria për sektorin e turizmit. Kërkesa e tyre për anulimin e taksave lokale deri në mars 2021 është mbështetur nga Kryetari Basha. Të gjithë ishin të një mendimi se qeveria duhet të ndihmonte bizneset që të mbante hapur vendet e punës dhe jo të bënte amnisti fiskale për paratë e pista te krimit dhe të klienteles së saj”, thuhet në njoftimin e PD.
Presidenti Ilir Meta thotë se është informuar nga mediat dhe njoftimet zyrtare publike greke në lidhje me dakordësinë e gjetur mes qeverive të dy vendeve për të dërguar në Gjykatën e Hagës çështjen e detit.
Ai deklaroi se Kryeministri Edi Rama nuk është konsultuar me të para se të ndërmerrte një vendim të tillë.
“Nuk është konsultuar me mua, po duhet të jetë konsultuar me ndonjë President tjetër vërdallë. Falenderoj mediat greke dhe autoritetet greke për informacionin që e kanë bërë publik”, u shpreh ai.
Në lidhje me dërgimin e kësaj çështjeje në Hagë ka folur më herët edhe kreu i PD-së, Lulzim Basha. Ai e mirëpret si një rrugë zgjidhjeje, por tha se Edi Rama nuk ka legjitimitetin që ta dërgojë këtë çështje, duke kërkuar që procesi të vijojë pas zgjedhjeve të 25 prillit.
Ndërkohë, Ksenofon Krisafi, profesor i së drejtës ndërkombëtare dhe ish-anëtar i grupit negociator shqiptar në bisedimet me Greqinë për çështjen e detit ka deklaruar se edhe për Hagën kërkohet plotfuqishmëria e Metës, pasi sipas tij, nuk bëhet fjalë për një marrëveshje mes dy qeverive, por për një marrëveshje shtetërore.
Kryeministri Edi Rama dhe kreu i Bashkisë së Vlorës, Dritan Leli akuzuan Presidentin Ilir Meta se po bllokon një investim madhor në infrastrukturë në zonën e bregdetit.
“Është fakt që nga fillimi i nëntorit presim autorizimin formal të Presidentit pasi kemi bërë të gjithë negociatën me fondin saudit dhe faktikisht është bllokim total. Është një fond i konsiderueshëm që çon projektin në dy drejtimi, rehabilitimin dhe sistemimin e kësaj rruge deri në Orikum, plus rrugën tjetër, por tani jemi në bllokadë. E ka marrë vesh e gjithë vlora që e bllokon Ilir Meta. Një bllokim absurd i projektit”, deklaroi Rama.
Kryeministri iu referua vijimit të një projekti si zgjatim i shëtitores së Vlorës deri në Radhimë. Rama tha se projekti në fjalë urbanizon Radhimën, duke larguar rrugën kryesore nga zonat e plazhit.
Ai foli për një hapësirë që do të shfrytëzohet edhe për hotele, ndërsa së bashku me Lelin i bënë thirrje Presidentit që të zhbllokojë fondet. Fondet, sipas Ramës, janë saudite, por kanë mbetur të bllokuara në Presidencë për shkak të mosdhënies së plotfuqisë së kësaj marrëveshjeje nga ana e Ilir Metës.
Politika ka ndezur motorët për 25 prillin dhe përmes nxehtësisë së punës së tyre, përveç premtimeve ekonomike e sociale, premton edhe të “shkrijë skrap”. “Lojën” e hapi Kryeministri Edi Rama, që në konferencën e përjavshme për mediat dha “thelbin”, sipas tij, të marrëveshjes me Lulzim Bashën më 17 maj 2017.
“Çuarja për skrap e LSI ishte praktikisht projekt i përbashkët me Bashën, por i tradhtuar nga ai. Basha e ka tradhtuar projektin, sepse ishte ai që e ndau me demokratët domosdoshmërinë për ta çuar LSI për skrap. Ishte ai që u betua se s’do ketë më matrapazllëqe me LSI e Sh.P.K, dhe sot është thjesht një aksioner në Sh.P.K-në e katër ortakëve, ku ai është ortak minorance, sepse kryesor është Saliu dhe Ilir Meta. LSI është projekt që duhet zhbërë. Besoj se LSI është një sistem që duhet çmontuar komplet”, deklaroi Kryeministri.
Basha u kundërpërgjigj po në një konferencë me gazetarët. “Pohimin” e Ramës nuk e mohoi.
“Është kaq i lodhur që çfarë thotë sot, nuk thotë nesër. Sa herë do ta kapni duke gënjyer, shumë shpejt do të thotë të njëjtën gjë në darkë, në mëngjes do ta përgënjeshtrojë. Nuk mban më Rama! Është e shkuara! Ka mbaruar, ndaj nuk po merrem më me të. Tani do të merremi me të ardhmen. Në të ardhmen koalicioni që do të drejtoj me LSI dhe partitë e tjera, hapi i parë është largimi i Ramës dhe më pas do të nisim zbatimin e planit tonë të punës, që do të sjellë normalizim, shanse dhe mirëqenie për çdo shqiptar. Nuk kam premtuar dhe premtoj mrekulli, por marr angazhime”, u përgjigj ai.
Përgjigje dha edhe Monika Kryemadhi.
“Prandaj shikojmë një Kryeministër në ikje që turfullon me orë të stërzgjatura në televizion. I la dhe televizionet pa reklama, sepse ka dy orë e gjysmë që vetëm flet, i falimentoi më shumë se ç’janë dhe cili është programi i vetëm që ai ka? Me atë që kemi dëgjuar në 8 vjet; programi politik i Rilindjes dhe i Edi Ramës ka qenë: ‘Të çojmë LSI-në për skrap’. Ky program i tij ka dështuar, po shkon për skrap për vete", tha ajo.
Socialistët miratuan në Komisionin e Ligjeve ndryshimin e kontratës që zgjat me 13 vjet koncesionin e Aeroportit të Rinasit, pas blerjes së këtij të fundit nga ana e kompanisë “Kastrati”.
Pyetjes së deputetëve të Komisionit të Ligjeve se përse ky ndryshim kontrate me zgjatjen e afatit të saj bëhet në këtë periudhë, ministrja e Infrastrukturës dhe Transportit, Belinda Balluku iu përgjigj duke thënë se nuk bëhej fjalë për favorizimin e një kompanie, por se tani ishte krijuar mundësia ligjore për të ndërhyrë.
Zgjatjen e koncesionit, ministrja e justifikoi edhe me pandeminë, që sipas saj ka zhytur këtë sektor në krizë që do të ketë ndikim deri në 10 vitet e ardhshme.
“Shtyrja është mirëanalizuar, si nga ana financiare, ashtu edhe nga ana juridike, duke marrë parasysh edhe pandeminë, e cila ka futur në ngrirje, apo në negativitet të plotë financiar këtë industri për minimalisht për 7-10 vitet e ardhshme”, tha Balluku.
Sipas Ballukut, shteti shqiptar ka forcuar pozitat nga ana ligjore në këtë koncesion, duke përcaktuar se investimi i kompanisë private do të jetë rreth 100 mln euro.
“Përveç të mirave ekonomike që do të kenë qytetarët, në këtë koncesion kemi edhe investimin fillestar, pasi ishte një koncesion që investimi fillestar nuk ishte shprehur kurrë. Kemi pasur një kontratë që nuk thoshte se sa ishte investimi i koncesionarit”, tha Balluku.
Ministrja zbuloi gjatë fjalës së saj para Komisionit të Ligjeve se kompania “Kastrati” ka shfaqur interes për blerjen e këtij koncesioni, duke kërkuar edhe pasqyrat financiare të një auditimi që iu krye këtij koncesioni gjatë periudhës kur zotërohej nga kompania kineze “Everbright”.
Sipas Ballukut, “Kastrati” është zotuar që të kryejë të gjitha investimet që refuzoheshin nga kinezët me arsyetime ligjore dhe kostot financiare,
Palët politike rivale të udhëhequra nga Edi Rama majtas dhe Lulzim Basha djathtas janë përshirë në një debat të ethshëm për çështjen e taksave, duke u paraqitur qytetarëve avantazhet e propozimeve të tyre, i pari me taksën progresive dhe i dyti me taksën e sheshtë 9 për qind.
Por, në të gjithë këtë debat të dyja palët po i qëndrojnë larg debatit për Tatimin mbi Vlerën e Shtuar për ushqimet bazë të shportës së konsumit të një familjeje. Shqipëria është ndër të paktat vende në Europë që nuk diferencon nga TVSH 20 për qind ushqimet e shportës dhe premtimi për heqjen e këtyre produkteve nga kjo skemë është bërë gjithmonë në opozitë e “harruar” në pushtet.
Një premtim për heqjen e TVSh-së për produktet e shportës është bërë në 2011 nga Edi Rama. Përmes rrjeteve sociale, Rama ilustronte me shembuj se sa do të kursenin familjet nga heqja e TVSh-së për ushqimet e shportës.
“Lejomëni të ndaj me ju një ilustrim të thjeshtë grafik të propozimit tonë për heqjen e taksave të Saliut mbi bukën, qumështin, vezët, ilaçet, duke ju thënë të gjithë atyre që thonë ku e keni programin se ja, kjo është një copëz e programit që prej më shumë se një muaji e kemi shtruar publikisht, por pakkush ndër komentatorët e ka rrokur në brendinë e vet”, sqaronte ai tabelën e çmimeve ilustruese të mësipërme.
Në dhjetor të 2011, socialistët në atë kohë në opozitë dorëzuan në Kuvend një propozim konkret për të hequr TVSh për produktet e shportës duke deklaruar në relacionin shoqërues të nismës se kjo do të ulte çmimet dhe do të ndihmonte shtresën në nevojë. Propozimi ishte pothuajse identik me premtimin elektoral të Partisë Demokratike në zgjedhjet e 2005-ës.
Por, propozimi u rrëzua nga mazhoranca PD-LSI. Kryeministri i asaj kohe, Sali Berisha deklaronte se TVSh 20 për qind për produktet e shportës mbronte prodhimin vendas dhe se me heqjen e saj tregu do të dyndej nga produktet e importit. Megjithatë, Rama nuk hoqi dorë dhe në 2013 premtimin e përfshiu te platforma qeverisëse të Partisë Socialiste.
Verën e 2015-ës flamurin e këtij premtimi e ngrinte Lulzim Basha.
“Një nga zgjidhjet që duhet të japim është të heqim TVSH-në për miellin, për bukën, për sheqerin, për vajin, për orizin. Të paktën për këto mallra. T’ua bëjmë bukën qytetarëve që ta blejnë 20 për qind më pak se sa çmimi i tregut sot”, deklaronte Basha.
Thuajse gjashtë vite më vonë, ai vjen me propozimin e taksës së sheshtë 9 për qind, ndërsa për zerimin e TVSH-së së shportës, pra ushqimeve bazë të qytetarëve, as ai dhe as Edi Rama nuk flasin më.
TVSh në Shqipëri është në nivelin 20 për qind me një nivel të reduktuar prej 6 për qind, ku nuk bëjnë pjesë ushqimet e shportës. Niveli i reduktuar prej 6 për qind aplikohet prej 2017-ës në sektorin e turizmit dhe agro-turizmit dhe të librave, ndërsa të përjashtuara nga kjo skemë janë eksportet, shërbimet shëndetësore, importi i inputeve dhe makinerive bujqësore etj.
Në rajon, Maqedonia e Veriut aplikon prej 1 janarit të këtij viti një TVSh standarde prej 10 për qind për të gjitha kategoritë që lidhen me furnizimin dhe shitjen e ushqimeve dhe pijeve, ndërsa para këtij ndryshimi aplikonte një taksë me dy nivele, 18 dhe 5 për qind. 18 për qind ishte TVSh në rastet e konsumit të ushqimit në vendin e furnizimit (baret, restorantet, fast food-et, shërbimi “Merre me vete”, etj), ndërsa 5 për qind për miellin, bukën, orizin, vajin, kripën në rastet kur bliheshin në dyqane.
Kosova aplikon një TVSH standarde prej 18 për qind dhe një normë të reduktuar prej 8 për qind për ujin (me përjashtim të ujit të ambalazhuar në shishe), furnizimin me energji elektrike, përfshirë transmetimin dhe shpërndarjen, drithërat dhe nënproduktet e tyre, si mielli, buka dhe produkte të ngjashme, vajin për gatim, kripën, vezën dhe librat.
Me TVSH të reduktuar 8 për qind janë edhe furnizimet mjekësore, farmaceutike dhe shërbimet e ofruara nga industria e turizmit, për këtë të fundit me afat deri më 31 dhjetor të 2021 si nismë e qeverisë për të ndihmuar këtë industri.
Serbia aplikon një TVSh standarde prej 20 për qind, por aplikon nivelin e reduktuar prej 8 për qind për ushqimet bazë, ujin, gazetat, ilaçet, kompjuterat, etj.
Në Greqi, TVSh standarde është 23 për qind, por aplikon dy norma të reduktuara. 13 për qind për ushqimet dhe pijet, ilaçet, transportin dhe 6.5 për qind për hotelet, librat për fëmijë, gazetat dhe të tjera shërbime që klasifikohen si bazike.
Bosnje Herzegovina nuk ka asnjë përjashtim nga skema e TVSh-së standarde që e ka të vendosur në nivelin 17 për qind.